{"id":1212,"date":"2020-03-01T15:08:26","date_gmt":"2020-03-01T14:08:26","guid":{"rendered":"http:\/\/sigillarium.pl\/?page_id=1212"},"modified":"2021-03-13T10:00:48","modified_gmt":"2021-03-13T09:00:48","slug":"tytuly-urzednicze-na-pieczeciach","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/tytuly-urzednicze-na-pieczeciach\/","title":{"rendered":"Tytu\u0142y urz\u0119dnicze na piecz\u0119ciach"},"content":{"rendered":"\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;W wielu kolekcjach piecz\u0119ci mo\u017cna spotka\u0107 typariusze, na kt\u00f3rych obraz napiecz\u0119tny przedstawia herb, a wok\u00f3\u0142 niego umieszczone s\u0105 pojedyncze litery (inicja\u0142y). S\u0105 to zazwyczaj tak zwane piecz\u0119cie osobiste. Najcz\u0119\u015bciej dwie pierwsze litery znajduj\u0105ce si\u0119 po bokach kartusza herbowego, w g\u00f3rnej jego cz\u0119\u015bci, s\u0105 to inicja\u0142y zwi\u0105zane z imieniem i nazwiskiem dysponenta piecz\u0119ci. Pozosta\u0142e litery, umieszczone ni\u017cej, s\u0105 pierwszymi literami od nazw urz\u0119du (lub urz\u0119d\u00f3w) sprawowanych przez tak\u0105 osob\u0119. Mo\u017ce tak\u017ce wyst\u0105pi\u0107 sytuacja, \u017ce jedna z liter oznacza\u0142a b\u0119dzie nazw\u0119 miejscowo\u015bci, gdzie znajdowa\u0142a si\u0119 siedziba rodowa danej osoby lub miejsce pe\u0142nienia przez ni\u0105 urz\u0119du. Przyj\u0119cie takiego rozwi\u0105zania wynika\u0142o z faktu, \u017ce pieczecie te &#8211; jako piecz\u0119cie osobiste &#8211; by\u0142y stosunkowo niewielkich rozmiar\u00f3w i pe\u0142na nazwa urz\u0119du lub sprawowanych funkcji nie mie\u015bci\u0142a si\u0119 na tej wielko\u015bci typariuszu. Rozwi\u0105zanie tego typu by\u0142o stosowane przez kilka wiek\u00f3w. O ile dla \u017cyj\u0105cych w tamtych czasach identyfikacja w\u0142a\u015bciciela piecz\u0119ci oraz jego pozycji prawdopodobnie nie sprawia\u0142a wi\u0119kszych k\u0142opot\u00f3w, o tyle dla wsp\u00f3\u0142czesnych rozszyfrowanie dysponenta, na podstawie pierwszych liter imienia i nazwiska oraz herbu, a tak\u017ce pozosta\u0142ych informacji znajduj\u0105cych si\u0119 na typariuszu mo\u017ce by\u0107 ju\u017c du\u017cym wyzwaniem.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:36px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:30%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-1 is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"889\" height=\"893\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Herb-Grabie-a.jpg\" alt=\"\" data-id=\"7589\" data-full-url=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Herb-Grabie-a.jpg\" data-link=\"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/tytuly-urzednicze-na-pieczeciach\/herb-grabie-a\/\" class=\"wp-image-7589\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Herb-Grabie-a.jpg 889w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Herb-Grabie-a-300x300.jpg 300w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Herb-Grabie-a-150x150.jpg 150w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Herb-Grabie-a-768x771.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 889px) 100vw, 889px\" \/><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><br>Il. 1. Przyk\u0142ad piecz\u0119ci z herbem Grabie oraz sposobem rozmieszczenia liter M. C. D. C., <br>(fot. M. Kopniak)<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:30%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Dlatego dla usprawnienia identyfikacji dysponent\u00f3w takich typariuszy, szczeg\u00f3lnie przez kolekcjoner\u00f3w posiadaj\u0105cych tego typu piecz\u0119cie, zebrane zosta\u0142y w jednym miejscu wybrane nazwy urz\u0119d\u00f3w z okresu Polski szlacheckiej. Dysponuj\u0105c t\u0142okiem piecz\u0119tnym, na kt\u00f3rym widnieje okre\u015blony herb i pierwsze litery i imienia i nazwiska w\u0142a\u015bciciela oraz skr\u00f3ty zwi\u0105zane z tytu\u0142em (lub tytu\u0142ami), z pomoc\u0105 poni\u017cszego s\u0142ownika mo\u017cna b\u0119dzie \u0142atwiej przyporz\u0105dkowa\u0107 dysponenta do danej piecz\u0119ci. Tytu\u0142y zaprezentowane zosta\u0142y w porz\u0105dku alfabetycznym.<\/p>\n\n\n\n<p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Przy okazji tego zagadnienia warto jeszcze wspomnie\u0107 o portretach szlacheckich (w tym trumiennych), a tak\u017ce p\u0142ytach nagrobkowych z okresu Polski szlacheckiej, na kt\u00f3rych opr\u00f3cz herbu z otaczaj\u0105cymi go skr\u00f3tami literowymi znajdowa\u0142o si\u0119 z regu\u0142y ich rozwini\u0119cie w postaci opisowej. Obiekty te stanowi\u0105 istotne \u017ar\u00f3d\u0142a nie tylko do rozszyfrowywania skr\u00f3t\u00f3w u\u017cytych na piecz\u0119ciach (je\u017celi uda si\u0119 stwierdzi\u0107 zbie\u017cno\u015b\u0107 obrazu napiecz\u0119tnego na t\u0142oku i takim obiekcie), ale poznania element\u00f3w stosowanego w danym okresie systemu oznacze\u0144 (zobacz &#8211; ><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Abrewiatura \"> abrewiatura<\/a>).<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:20%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-1 is-cropped wp-block-gallery-2 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Portret-Stanis\u0142awa-Woysza.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"781\" height=\"755\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Portret-Stanis\u0142awa-Woysza.jpg\" alt=\"\" data-id=\"7564\" class=\"wp-image-7564\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Portret-Stanis\u0142awa-Woysza.jpg 781w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Portret-Stanis\u0142awa-Woysza-300x290.jpg 300w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/Portret-Stanis\u0142awa-Woysza-768x742.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 781px) 100vw, 781px\" \/><\/a><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Il. 3. Portret trumienny Stanis\u0142awa Woyszy z Bzowa,<br>Muzeum Pa\u0142acu Jana III Sobieskiego w Wilanowie,<br>Dooko\u0142a kartusza herbowego inicja\u0142y: S. W. \/\/ Z. B. \/\/ P. S., <br>co oznacza <strong>S<\/strong>tanis\u0142aw <strong>W<\/strong>oysza <strong>z<\/strong> <strong>B<\/strong>zowa, <strong>P<\/strong>odstoli <strong>S<\/strong>mole\u0144ski  <br>(za: <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Portret_trumienny_Stanis%C5%82awa_Woyszy\">Wikipedia<\/a>).<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:20%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p>Opracowanie: Mariusz Kopniak<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">A<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">B<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Budowniczy_(urz%C4%85d)\">budowniczy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Burgrabia_staro%C5%9Bci%C5%84ski\">burgrabia staro\u015bci\u0144ski<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">C<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Celnik_koronny\">celnik koronny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Cze%C5%9Bnik_koronny\">cze\u015bnik koronny<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Cze%C5%9Bnik_wielki_litewski\">cze\u015bnik wielki litewski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ciwun\">ciwun<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Chor%C4%85%C5%BCy\">chor\u0105\u017cy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Chor%C4%85%C5%BCy_wielki_koronny\">chor\u0105\u017cy wielki koronny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Chor%C4%85%C5%BCy_wielki_litewski\">chor\u0105\u017cy wielki litewski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Cze%C5%9Bnik\">cze\u015bnik<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">D<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">E<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">F<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">G<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Genera%C5%82_artylerii\">genera\u0142 artylerii<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Gubernator_Prus\">gubernator Prus<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">H<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Horodniczy\">horodniczy<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">I<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Isprawnik\">Isprawnik<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">J<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">K<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Kapelan_(urz%C4%85d_dworski)\">kapelan<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Komendant_harcerzy\">kapitan gwardii kr\u00f3lewskiej<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Kasztelan\">kasztelan<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Kaznodzieja_nadworny\">kaznodzieja nadworny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Komornik_graniczny\">komornik graniczny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Koniuszy\">koniuszy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Koniuszy_wielki_koronny\">koniuszy wielki koronny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Koniuszy_wielki_litewski\">koniuszy wielki litewski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Kuchmistrz\">kuchmistrz<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Kuchmistrz_wielki_koronny\">kuchmistrz wielki koronny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Kuchmistrz_wielki_litewski\">kuchmistrz wielki litewski<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Krajczy\">krajczy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Krajczy_wielki_koronny\">krajczy wielki koronny<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Krajczy_wielki_litewski\">krajczy wielki litewski<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">L<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Le%C5%9Bniczy_(urz%C4%85d)\">le\u015bniczy<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">\u0141<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/%C5%81owczy\">\u0142owczy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/%C5%81owczy_wielki_koronny\">\u0142owczy wielki koronny<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/%C5%81owczy_wielki_litewski\">\u0142owczy wielki litewski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/%C5%81o%C5%BCniczy\">\u0142o\u017cniczy<\/a><\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">M<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Marsza%C5%82ek_nadworny_koronny\">marsza\u0142ek nadworny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Marsza%C5%82ek_ziemski\">marsza\u0142ek ziemski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Metrykant\">metrykant<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Miecznik_(urz%C4%85d)\">miecznik (urz\u0105d)<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Miecznik_wielki_koronny\">miecznik wielki koronny<\/a>  <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Miecznik_wielki_litewski\">miecznik wielki litewski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Mostowniczy_(urz%C4%85d_ziemski)\">mostowniczy (urz\u0105d ziemski)<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">N<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">O<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Obo%C5%BAny\">obo\u017any<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ochmistrz_(urz%C4%85d)\">ochmistrz<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ochmistrzyni\">ochmistrzyni<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Oprawca\">oprawca<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Osocznik\">osocznik<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">P<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pisarz_(urz%C4%85d)\">pisarz<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pisarz_grodzki\">pisarz grodzki<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pisarz_wielki\">pisarz wielki<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pisarz_wyrok%C3%B3w\">pisarz wyrok\u00f3w<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pisarz_ziemski\">pisarz ziemski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Piwniczy\">piwniczy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podczaszy\">podczaszy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podczaszy_wielki_koronny\">podczaszy wielki koronny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podczaszy_wielki_litewski\">podczaszy wielki litewski<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podkanclerzy\">podkanclerzy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podkomorzy\">podkomorzy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podkomorzy_nadworny_koronny\">podkomorzy nadworny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podkomorzy_nadworny_koronny\">podkomorzy nadworny koronny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pods%C4%99dek\">pods\u0119dek<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podskarbi\">podskarbi<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podskarbi_ziemski_litewski\">podskarbi ziemski litewski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podstaro%C5%9Bci\">podstaro\u015bci<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podstoli\">podstoli<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podstoli_wielki_koronny\">podstoli wielki koronny<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podstoli_wielki_litewski\">podstoli wielki litewski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podwojewodzi\">podwojewodzi<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pu%C5%82kownik_rot_dworskich\">pu\u0142kownik rot dworskich<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">R<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">S<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/S%C4%99dzia_ziemski\">s\u0119dzia ziemski<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/S%C4%99dzia_grodzki\">s\u0119dzia grodzki<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Prywatny_sekretarz_kr%C3%B3la\">sekretarz kr\u00f3la (prywatny)<\/a>  <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sekretarz_kr%C3%B3lewski\">sekretarz kr\u00f3lewski<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Skarbnik\">skarbnik<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sprawca_(urz%C4%85d)\">sprawca<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Starosta_bartny\">starosta bartny<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Starosta_grodowy\">starosta grodowy<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Starszy_nad_armat%C4%85\">starszy nad armat\u0105<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Stolnik\">stolnik<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Stolnik_wielki_koronny\">stolnik wielki koronny<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Stolnik_wielki_litewski\">stolnik wielki litewski<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Stra%C5%BCnik_(urz%C4%85d)\">stra\u017cnik<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Stra%C5%BCnik_polny\">stra\u017cnik polny<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Stra%C5%BCnik_wielki\">stra\u017cnik wielki<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Strukczaszy\">strukczaszy<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Superintendent_ce%C5%82\">superintendent ce\u0142<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Szafarz_(urz%C4%99dnik_dworski)\">szafarz<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Szambelan\">szambelan<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/%C5%9Api%C5%BCarny\">\u015bpi\u017carny<\/a>  <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">T<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">U<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">W<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podkomorzy\">wicepodkomorzy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/S%C4%99dzia_grodzki\">wices\u0119dzia<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pods%C4%99dek\">wicepods\u0119dek<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Wojewoda\">wojewoda<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Wojski\">wojski<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Wo%C5%BAniczy\">wo\u017aniczy<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Wo%C5%BAny\">wo\u017any<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">Z<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\">\n<p class=\"has-text-align-center has-huge-font-size\">\u017b<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:90%\">\n<ul class=\"wp-block-list\"><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/%C5%BBupan_(urz%C4%85d)\">\u017cupan<\/a> <\/li><li> <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/%C5%BBupca\">\u017cupca<\/a> <\/li><\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div style=\"height:45px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o: Wikipedia<br>Bibliografia:   Zbigniew G\u00f3ralski,&nbsp;<em>Urz\u0119dy i godno\u015bci w dawnej Polsce<\/em>, Warszawa 1988  <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;W wielu kolekcjach piecz\u0119ci mo\u017cna spotka\u0107 typariusze, na kt\u00f3rych obraz napiecz\u0119tny przedstawia herb, a wok\u00f3\u0142 niego umieszczone s\u0105 pojedyncze litery (inicja\u0142y). S\u0105 to zazwyczaj tak zwane piecz\u0119cie osobiste. Najcz\u0119\u015bciej dwie&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1212","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1212","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1212"}],"version-history":[{"count":61,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1212\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11813,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1212\/revisions\/11813"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1212"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}