{"id":21884,"date":"2022-09-12T20:58:00","date_gmt":"2022-09-12T18:58:00","guid":{"rendered":"https:\/\/sigillarium.pl\/?p=21884"},"modified":"2025-06-20T23:18:30","modified_gmt":"2025-06-20T21:18:30","slug":"pieczec-rodziny-rothschildow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/2022\/09\/12\/pieczec-rodziny-rothschildow\/","title":{"rendered":"Piecz\u0119\u0107 rodziny Rothschild\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Janusz Giersz<\/strong><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading has-text-align-center has-vivid-red-color has-text-color has-medium-font-size\"><strong>Piecz\u0119\u0107 Rothschild\u00f3w<\/strong><br><strong> \u2013<\/strong> <strong>\u015bwiadek tworzenia niebywa\u0142ej rodzinnej fortuny w XIX w.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<div style=\"height:17px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Najwi\u0119ksze rodziny magnackie swoje ogromne maj\u0105tki budowa\u0142y niejednokrotnie co najmniej przez kilka wiek\u00f3w. Dochody pozyskiwane by\u0142y g\u0142\u00f3wnie z rozleg\u0142ych latyfundi\u00f3w oraz handlu r\u00f3\u017cnymi produktami. Opr\u00f3cz tego czerpali je&nbsp;z&nbsp;nada\u0144 nowych ziem, przywilej\u00f3w, darowizn oraz spadk\u00f3w. Zdarza\u0142y si\u0119 jednak przypadki rodzin, pochodz\u0105cych z&nbsp;innych warstw spo\u0142ecznych, kt\u00f3re sw\u00f3j stan posiadania, niejednokrotnie w rozkwicie dor\u00f3wnuj\u0105cy fortunom magnackim, budowa\u0142y w o wiele kr\u00f3tszym okresie, liczonym zaledwie w dw\u00f3ch, trzech pokoleniach. Decydowa\u0142a wytrwa\u0142a praca, wiedza, a szczeg\u00f3lnie odpowiednia motywacja i gotowo\u015b\u0107 do podejmowania r\u00f3\u017cnych ryzyk oraz wykorzystywania nadarzaj\u0105cych si\u0119 okazji. Dzi\u0119ki temu przedstawiciele tych rodzin mogli z czasem wej\u015b\u0107 do grona elit maj\u0105cych decyduj\u0105cy wp\u0142yw na gospodark\u0119 i polityk\u0119 niejednego kraju. Przyk\u0142adem takiej rodziny jest rodzina Rothschild\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;W\u015br\u00f3d wielu pami\u0105tek towarzysz\u0105cych losom tej rodziny jest ma\u0142y, niepozorny przedmiot &#8211; t\u0142ok piecz\u0119ci (il. 1). Z&nbsp;perspektywy czasu mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce jest on wa\u017cnym \u015bwiadkiem historii zar\u00f3wno jego w\u0142a\u015bcicieli (dysponent\u00f3w), jak i zdarze\u0144 z epoki, w kt\u00f3rej by\u0142 u\u017cywany do uwierzytelniania okre\u015blonych dokument\u00f3w. Z du\u017cym prawdopodobie\u0144stwem mo\u017cna za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce piecz\u0119\u0107 ta uwierzytelnia\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 najwi\u0119kszych transakcji finansowych w&nbsp;XIX&nbsp;w. Zale\u017cno\u015b\u0107 ta dotyczy\u0142a tak\u017ce teren\u00f3w Polski, poniewa\u017c by\u0142e dobra ziemskie tej rodziny znajduj\u0105 si\u0119 m.in.&nbsp;w&nbsp;naszym kraju.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:14px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div style=\"height:16px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:35%\">\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Rotschild-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium.jpg.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"826\" height=\"952\" data-id=\"21563\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Rotschild-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium.jpg.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21563\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Rotschild-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium.jpg.jpg 826w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Rotschild-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium.jpg-260x300.jpg 260w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Rotschild-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium.jpg-768x885.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 826px) 100vw, 826px\" \/><\/a><\/figure>\n<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:1%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:30%\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"454\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Rothschild-uchwyt-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium-2.jpg-454x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21891\" style=\"width:145px;height:324px\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Rothschild-uchwyt-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium-2.jpg-454x1024.jpg 454w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Rothschild-uchwyt-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium-2.jpg-133x300.jpg 133w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Rothschild-uchwyt-pieczec-seal-petschaft-siegel-sigillarium-2.jpg.jpg 471w\" sizes=\"auto, (max-width: 454px) 100vw, 454px\" \/><\/figure>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:10%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il.1. Piecz\u0119\u0107 Rothschild\u00f3w, kolekcja prywatna. Fot. J. Giersz<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>W rodzinie si\u0142a<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Powiedzenie, \u201e\u017ce z rodzin\u0105 dobrze wychodzi si\u0119 tylko na zdj\u0119ciu\u201d nie pasuje w zupe\u0142no\u015bci do tego rodu. Historia jego powstania si\u0119ga ko\u0144ca XVI w. i wi\u0105\u017c\u0119 si\u0119 z Frankfurtem nad Menem. Nazwisko za\u015b pochodzi od oznaczonego czerwon\u0105 tabliczk\u0105 domu w dzielnicy \u017cydowskiej (Judengasse), w kt\u00f3rym mieszkali (rot \u2013 czerwony, schild \u2013 tabliczka, szyld, tarcza).<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:17px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:30%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-2 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/dom_Rothschildow-3.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"255\" height=\"383\" data-id=\"21915\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/dom_Rothschildow-3.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21915\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/dom_Rothschildow-3.jpg 255w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/dom_Rothschildow-3-200x300.jpg 200w\" sizes=\"auto, (max-width: 255px) 100vw, 255px\" \/><\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il. 2. Dom rodzinny Rothschild\u00f3w<br>we Frankfurcie nad Menem<br>(domena publiczna)<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:30%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Podwaliny pod imperium finansowe rodziny po\u0142o\u017cy\u0142 Mayer Amschel Rothschild (1744\u20131812), kt\u00f3ry kontynuowa\u0142 biznesowe tradycje rodzinne w zakresie handlu i obrotu walutami, a w 1764 r. otworzy\u0142 kantor finansowy. Wiedz\u0119, w tym zakresie, zdobywa\u0142 pracuj\u0105c w domu handlowo-bankowym Samuela Oppenheimera w Hanowerze, gdzie poznawa\u0142 sekrety handlu zagranicznego oraz wymiany walut. By\u0142 on te\u017c doradc\u0105 finansowym Wilhelma IX &#8211; langrafa Hesji-Kassel[1]. W pewnym okresie zarz\u0105dza\u0142 nawet ca\u0142ym jego maj\u0105tkiem, kiedy ten zosta\u0142 zmuszony przez Napoleona do opuszczenia swojego langrafostwa. Przyk\u0142adowo obs\u0142ugiwa\u0142 on mi\u0119dzy innymi p\u0142atno\u015bci Wielkiej Brytanii na rzecz Wilhelma IX za wypo\u017cyczenie kr\u00f3lowi brytyjskiemu oddzia\u0142\u00f3w wojskowych.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:28px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:5%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:37%\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"125\" height=\"180\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Mayer-Amschel-Rothschild_ojciec.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21897\" style=\"width:311px;height:449px\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il. 3. Mayer Amschel Rothschild<br>(domena publiczna)<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:1%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:36%\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"692\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Bracia-Rothschild-692x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21898\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Bracia-Rothschild-692x1024.jpg 692w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Bracia-Rothschild-203x300.jpg 203w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Bracia-Rothschild.jpg 700w\" sizes=\"auto, (max-width: 692px) 100vw, 692px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il. 4. Bracia Rothschildowie od g\u00f3ry Amschel Mayer (junior), ni\u017cej po lewej Nathan Mayer po prawej Salomon Mayer,<br>u do\u0142u po lewej &nbsp;Kalman Mayer, po prawej Jacob Mayer ( \u017ar\u00f3d\u0142o: <a href=\"https:\/\/www.rothschildandco.com\/en\/about-us\/our-story\/\">https:\/\/www.rothschildandco.com\/en\/about-us\/our-story\/<\/a>)<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:5%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\"> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Rothschild mia\u0142 pi\u0119ciu syn\u00f3w (po imieniu ka\u017cdego z nich dodana jest jeszcze nazwa &nbsp;Mayer) i pi\u0119\u0107 c\u00f3rek. Patrz\u0105c z&nbsp;perspektywy czasu, jego dzieci stanowi\u0142y naturalny, a zarazem podstawowy element tworzonego imperium finansowego. Synowie \u017cenili si\u0119 z kobietami z zamo\u017cnych i ustosunkowanych rodzin, a c\u00f3rki wychodzi\u0142y za m\u0105\u017c za&nbsp;bogatych i wp\u0142ywowych bankier\u00f3w. Na pocz\u0105tku XIX w., aby nie dopu\u015bci\u0107 do rozdzia\u0142u majtku, zacz\u0119to zawiera\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stwa tylko w\u015br\u00f3d cz\u0142onk\u00f3w rodziny.<\/p>\n\n\n<p>Kolejnym wa\u017cnym posuni\u0119ciem Amschela Mayera Rothschilda, dynamizuj\u0105cym powstanie imperium finansowego (bankowego) by\u0142o wys\u0142anie do najwa\u017cniejszych stolic Europy swoich syn\u00f3w w celu za\u0142o\u017cenia tam firm bankowych pod szyldem \u201eRothschild\u201d i tak:<\/p>\n<ul>\n<li>Nathan Mayer Rothschild (1777\u20131836) rozpocz\u0105\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 w Londynie (N M Rothschild &amp; Sons),<\/li>\n<li>Jacob (James) Mayer Rothschild (1792\u20131868) prowadzi\u0142 interesy w Pary\u017cu (de Rothschild Fr\u00e8res),<\/li>\n<li>Salomon Mayer Rothschild (1774\u20131855) dzia\u0142a\u0142 w Wiedniu (S M von Rothschild),<\/li>\n<li>Kalman (Carl) Mayer Rothschild) (1788\u20131855) zosta\u0142 wys\u0142any do Neapolu,<\/li>\n<li>Amschel Mayer Rothschild (1773\u20131855) kontynuowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 we Frankfurcie.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;W krajach tych finansowali nie tylko dzia\u0142alno\u015b\u0107 lokalnych przedsi\u0119biorc\u00f3w, ale starali si\u0119 budowa\u0107 bardzo dobre relacje z rz\u0105dz\u0105cymi (kr\u00f3lami, cesarzami) i ich urz\u0119dnikami. Cz\u0119sto nadzorowali finansowanie zar\u00f3wno ich indywidualnych potrzeb, jak i zasilali bud\u017cety poszczeg\u00f3lnych pa\u0144stw (kredyt dla Wielkiej Brytanii w wysoko\u015bci 4 mln. funt\u00f3w na przej\u0119cie akcji Kana\u0142u Sueskiego).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Konflikty zbrojne i rewolucja przemys\u0142owa &#8211; \u017ar\u00f3d\u0142em bogactwa<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Obok lojalnej w stosunku do siebie i wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cej ze sob\u0105 rodziny, istotnym czynnikiem, kt\u00f3ry Rothschildowie perfekcyjnie wykorzystali w tamtym okresie, by\u0142y konflikty zbrojne oraz zmiany techniczno-technologiczne w procesach wytw\u00f3rczych. W literaturze mo\u017cna spotka\u0107 wiele przyk\u0142ad\u00f3w finansowania przez nich (bezpo\u015brednio czy te\u017c po\u015brednio) wojen, rewolucji itp., i co ciekawe, s\u0105 przypadki wspierania w tych\u017ce konfliktach zar\u00f3wno jednej jak i drugiej walcz\u0105cej strony. Ich przemys\u0142 tekstylny, wytwarzaj\u0105cy m.in. mundury pracowa\u0142 na potrzeby wielu armii. Zbudowana w&nbsp;poszczeg\u00f3lnych krajach europejskich sie\u0107 biznesu umo\u017cliwia\u0142a tak\u017ce skuteczne obchodzenie blokad nak\u0142adanych przez wojuj\u0105cych i gwarantowa\u0142a bardzo szybki przep\u0142yw pieni\u0105dza w por\u00f3wnaniu do konkurencji.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Zmiany techniczno- technologiczne, kt\u00f3re zacz\u0119\u0142y zachodzi\u0107 pod koniec XVIII w. w Anglii, a nast\u0119pnie w Europie kontynentalnej, i kt\u00f3rych skutkiem by\u0142o zast\u0105pienie wytw\u00f3rczo\u015bci manufakturowej (rzemie\u015blniczej) produkcj\u0105 mechaniczn\u0105 i masow\u0105, by\u0142y kolejnym ko\u0142em zamachowym niewyobra\u017calnej dynamiki pomna\u017cania kapita\u0142\u00f3w Rothschild\u00f3w. Wi\u0105za\u0142o si\u0119 to z potrzebami inwestycyjnymi szybko i licznie powstaj\u0105cej nowej grupy spo\u0142ecznej tzw.&nbsp;\u201efabrykant\u00f3w\u201d. W gr\u0119 wchodzi\u0142o zar\u00f3wno kredytowanie zakupu nieruchomo\u015bci pod budow\u0119 zak\u0142ad\u00f3w, dostarczanie nowych bardzo kosztownych narz\u0119dzi produkcji, jak i kapita\u0142u obrotowego. Inwestowali m.in. w transport (kolejnictwo), przemys\u0142 w\u0142\u00f3kienniczy, hutniczy, wydobywczy (z\u0142oto \u2013 Afryka, Australia), winnice (Francja), hodowle koni oraz ubezpieczenia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Kto ma informacj\u0119, ten ma pieni\u0105dze<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Imperium finansowe Rothschild\u00f3w w XIX w. nie mog\u0142oby zapewne rozwija\u0107 si\u0119 w takim tempie, gdyby nie zbudowany przez nich prywatny system zbierania, wymiany i przesy\u0142ania informacji. W wielu krajach Europy, we wszystkich wa\u017cnych miejscach (dw\u00f3r, stronnictwa polityczne, gie\u0142da, wojsko \u2013 w\u0142\u0105czaj\u0105c pola bitew), gdzie by\u0142y podejmowane wa\u017cne decyzje, lub zapada\u0142y wa\u017cne rozstrzygni\u0119cia, Rothschildowie mieli swoich informator\u00f3w. Depesze by\u0142y przekazywane kurierom, kt\u00f3rzy byli zdecydowanie szybsi w por\u00f3wnaniu do funkcjonuj\u0105cego oficjalnie w tamtym czasie systemu pocztowego. Powszechnie znana jest opowie\u015b\u0107 (do ko\u0144ca jednak nie potwierdzona) o wykorzystaniu na gie\u0142dzie Londy\u0144skiej, przez Nathana Mayera Rothschilda informacji o wynikach bitwy pod Waterloo. By\u0142o to mo\u017cliwe, poniewa\u017c przywo\u0142an\u0105 informacj\u0119 o przegranej wojsk napoleo\u0144skich otrzyma\u0142 on z dwudziestoczterogodzinnym wyprzedzeniem w stosunku do oficjalnych informacji. Sprawno\u015b\u0107 stworzonego systemu powodowa\u0142a, \u017ce rz\u0105dz\u0105cy, dyplomaci, czy politycy w drugiej dekadzie XIX w. coraz powszechniej korzystali z tej doskonale rozwini\u0119tej sieci komunikacyjnej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Tytu\u0142 szlachecki i herb \u2013 dodatkowy splendor<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;W 1816 r. czterej bracia: Amschel, Jakob, Kalman i Salomon, zostali wyniesieni do stanu szlacheckiego przez cesarza Austrii Franciszka I. W 1822 r. wszystkim pi\u0119ciu zosta\u0142 przyznany dziedziczny tytu\u0142 barona z u\u017cywaniem przed nazwiskiem cz\u0105stki \u201evon (de)\u201d na potwierdzenie szlachectwa.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:24px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:26.5%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-3 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/herb-Rothschildow-1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"309\" height=\"348\" data-id=\"21919\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/herb-Rothschildow-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21919\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/herb-Rothschildow-1.jpg 309w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/herb-Rothschildow-1-266x300.jpg 266w\" sizes=\"auto, (max-width: 309px) 100vw, 309px\" \/><\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il. 5. Herb rodziny Rothschild\u00f3w<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center has-small-font-size wp-block-paragraph\">\u017ar\u00f3d\u0142o: <a href=\"http:\/\/rothschild.silherovice.eu\/pl\/okoli\/chalupki.html\">http:\/\/rothschild.silherovice.eu\/pl\/okoli\/chalupki.html<\/a> <\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:26.5%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Zosta\u0142 te\u017c przyj\u0119ty wz\u00f3r herbu rodzinnego, kt\u00f3ry z ma\u0142ymi zmianami u\u017cywany jest przez rodzin\u0119 do dnia dzisiejszego. Jest to herb pi\u0119ciopolowy. W polu pierwszym, sercowym, umieszczona jest tarcza rycerska, w polu drugim orze\u0142, w polu trzecim prawica \u015bciskaj\u0105ca z lewa w skos pi\u0119\u0107 strza\u0142 be\u0142tami w d\u00f3\u0142, w polu czwartym prawica \u015bciskaj\u0105ca w skos pi\u0119\u0107 strza\u0142 be\u0142tami w d\u00f3\u0142, w polu pi\u0105tym wspi\u0119ty lew. Ponad tarcz\u0105 starsza wersja korony Freiherra. Nad koron\u0105 trzy he\u0142my z&nbsp;labrami, zwie\u0144czone koronami otwartymi o trzech fleuronach i dw\u00f3ch pa\u0142kach, skrajne zwr\u00f3cone en face. W klejnocie \u015brodkowym orze\u0142, w klejnocie po prawej, pomi\u0119dzy dwoma rogami bawolimi gwiazda, w klejnocie po lewej trzy pi\u00f3ra strusie. Tarcz\u0119 po prawej podtrzymuje wspi\u0119ty lew, po lewej wspi\u0119ty jednoro\u017cec. Pod tarcz\u0105, na szarfie, dewiza rodowa \u201eConcordia, Integritas, Industria\u201d (Harmonia, Uczciwo\u015b\u0107, Pracowito\u015b\u0107).<\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;W przedstawionym i opisanym herbie nale\u017cy szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwr\u00f3ci\u0107 na r\u0119k\u0119 (prawic\u0119) trzymaj\u0105c\u0105 pi\u0119\u0107 strza\u0142. Symbolizuje ona si\u0142\u0119 pi\u0119ciu braci i wed\u0142ug przyj\u0119tej interpretacji, tak jak jedn\u0105 strza\u0142\u0119 mo\u017cna \u0142atwo z\u0142ama\u0107, to&nbsp;prze\u0142amanie pi\u0119ciu strza\u0142 r\u00f3wnocze\u015bnie jest zdecydowanie trudniejszym zadaniem. Symbol pi\u0119ciu strza\u0142 znajduje si\u0119 tak\u017ce w logo wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie dzia\u0142aj\u0105cej firmy Rothschild &amp;Co.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Herb ten by\u0142 wykorzystywany na piecz\u0119ciach braci i innych cz\u0142onk\u00f3w rodziny. T\u0142ok piecz\u0119ci znajduj\u0105cy si\u0119 na il.1, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 pretekstem do tych rozwa\u017ca\u0144, jest owalny, o wymiarach 27 x 24 mm, wykonany ze stali, z uchwytem z&nbsp;ko\u015bci s\u0142oniowej (?) i wysoko\u015bci ca\u0142kowitej 84 mm. Trudno jednak ten obiekt przypisa\u0107 kt\u00f3remukolwiek z braci lub innym cz\u0142onkom rodziny z tego wzgl\u0119du, \u017ce jest na nim umieszczony tylko sam herb Rothschild\u00f3w bez \u017cadnego dodatkowego odno\u015bnika.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Podobna sytuacja zwi\u0105zana z zamieszczeniem na matrycy t\u0142oka jedynie herbu jest w przypadku piecz\u0119ci zaprezentowanej na il. 6, a znajduj\u0105cej si\u0119 w Muzeum \u017bydowskim we Frankfurcie. Przy czym tu dysponent jest znany, poniewa\u017c podana jest informacja, \u017ce t\u0142ok by\u0142 u\u017cywany przez Carla Mayera von Rothschilda. Znany jest te\u017c zachowany odcisk piecz\u0119ci u\u017cywanej przez Nathana Mayera Rothschilda (barona de Rothschild &#8211; patrz il. 7), kt\u00f3ra znajduje si\u0119 w&nbsp;kolekcji 23 odcisk\u00f3w Riddell Collection of wax seal w WS Society (The signet Library)[2].<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:22px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:5%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"896\" height=\"850\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Carl-Mayer-Rothschild-pieczec.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21900\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Carl-Mayer-Rothschild-pieczec.jpg 896w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Carl-Mayer-Rothschild-pieczec-300x285.jpg 300w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Carl-Mayer-Rothschild-pieczec-768x729.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 896px) 100vw, 896px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:1%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"576\" height=\"590\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/odcisk-pieczeci-Nathana-Mayera-Rothschilda.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-21901\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/odcisk-pieczeci-Nathana-Mayera-Rothschilda.png 576w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/odcisk-pieczeci-Nathana-Mayera-Rothschilda-293x300.png 293w\" sizes=\"auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px\" \/><\/figure>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:5%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il. 6. Piecz\u0119\u0107 herbowa rodziny Rothschild\u00f3w u\u017cywana przez Carla Mayera von Rothschilda <br>(\u017ar\u00f3d\u0142o: <a href=\"https:\/\/sammlung.juedischesmuseum.de\/objekt\/petschaft-mit-dem-rothschildwappen\/\">https:\/\/sammlung.juedischesmuseum.de\/objekt\/petschaft-mit-dem-rothschildwappen\/<\/a> )<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il. 7. Odcisk piecz\u0119ci nale\u017c\u0105cej do Nathana Mayera Rothschilda (Barona de Rotschild &nbsp;&#8211; podpis nad piecz\u0119ci\u0105) <br>(\u017ar\u00f3d\u0142o: <a href=\"https:\/\/www.wssociety.co.uk\/seal-lives-20-baron-rothschild\">https:\/\/www.wssociety.co.uk\/seal-lives-20-baron-rothschild<\/a> )<\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Jedynym sposobem na rozwik\u0142anie zagadki piecz\u0119ci zaprezentowanej na il. 1 mog\u0105 by\u0107 pog\u0142\u0119bione badania archiwalnych dokument\u00f3w, zwi\u0105zanych z dzia\u0142aniem rodziny Rothschild\u00f3w. Z du\u017cym prawdopodobie\u0144stwem mo\u017cna przyj\u0105\u0107, \u017ce odcisk tej\u017ce piecz\u0119ci zosta\u0142 kiedy\u015b umieszczony na r\u00f3\u017cnych dokumentach z podpisem kt\u00f3rego\u015b z braci Rothschild\u00f3w i znajduje si\u0119 po dzi\u015b dzie\u0144 gdzie\u015b w archiwalnych zakamarkach.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Rothschildowie w Polsce<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Rodzina mia\u0142a jedn\u0105 z najwi\u0119kszych prywatnych kolekcji sztuki na \u015bwiecie, a znaczna cz\u0119\u015b\u0107 obiekt\u00f3w znajduj\u0105cych si\u0119 obecnie w muzeach w Europie i USA to darowizny Rothschild\u00f3w. Zanim trafi\u0142y one do muze\u00f3w, kolekcje te by\u0142y przechowywane w licznych pa\u0142acach w ca\u0142ej Europie mi\u0119dzy innymi i w Polsce. \u015alady pobytu Rothschild\u00f3w w naszym kraju prowadz\u0105 na \u015al\u0105sk do miejscowo\u015bci Cha\u0142upki (dawniej Bogumin). Historia pa\u0142acu si\u0119ga XIII w. gdy w tym miejscu powsta\u0142 obrony gr\u00f3d strze\u017c\u0105cy przeprawy przez Odr\u0119. W p\u00f3\u017aniejszych latach powsta\u0142 zamek, kt\u00f3ry by\u0142 przebudowywany i zmienia\u0142 wielokrotnie w\u0142a\u015bcicieli. W XVI w. jego posiadaczami stali si\u0119 Hohenzollernowie, kt\u00f3rzy w&nbsp;XVII w. oddali Bogumin wraz zamkiem w zastaw rodzinie Henckel von Donnersmarck, a ta przebudowa\u0142a go&nbsp;w&nbsp;barokowy pa\u0142ac. Na pocz\u0105tku XIX w. maj\u0105tek by\u0142 w r\u0119kach rodziny Lichnowskich, od kt\u00f3rej to, w 1846 r. kupi\u0142 go Salomon Mayer Rothschild (von Rothschild) \u2013 ga\u0142\u0105\u017a wiede\u0144ska rodziny. Pa\u0142ac zosta\u0142 ostatni raz przebudowany w&nbsp;1907&nbsp;r. (il. 8) i by\u0142 w posiadaniu rodziny Rothschild\u00f3w do 1936 r., kiedy to zosta\u0142 im odebrany przez w\u0142adze hitlerowskie i przekazany wdowie po jednym z genera\u0142\u00f3w. W 1945 r. pa\u0142ac zosta\u0142 przej\u0119ty przez w\u0142adze Polski. Obecnie mie\u015bci si\u0119 tam hotel i restauracja, ale ca\u0142y czas nad wej\u015bciem znajduje si\u0119 \u017celiwna tablica z herbem rodziny Rothschild\u00f3w (il. 9).<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:24px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:1%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"343\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Palac_Chalupki.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21902\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Palac_Chalupki.jpg 1000w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Palac_Chalupki-300x103.jpg 300w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Palac_Chalupki-768x263.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il. 8. Pa\u0142ac w Cha\u0142upkach nale\u017c\u0105cy w latach 1846-1936 do rodziny Rothschild\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center has-small-font-size wp-block-paragraph\">(\u017ar\u00f3d\u0142o: <a href=\"https:\/\/www.geocaching.com\/geocache\/GC7HWMF_zamek-w-chalupkach?guid=bfe06159-ab84-49b5-a747-1db32b683def\">https:\/\/www.geocaching.com\/geocache\/GC7HWMF_zamek-w-chalupkach?guid=bfe06159-ab84-49b5-a747-1db32b683def<\/a> )<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:1%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:20%\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-4 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Herb-Rothschildowc-2.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"539\" height=\"486\" data-id=\"21971\" src=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Herb-Rothschildowc-2.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-21971\" srcset=\"https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Herb-Rothschildowc-2.png 539w, https:\/\/sigillarium.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Herb-Rothschildowc-2-300x271.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 539px) 100vw, 539px\" \/><\/a><\/figure>\n<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:20%\"><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Il. 9. Herb Rothschild\u00f3w nad wej\u015bciem do pa\u0142acu w Cha\u0142upkach.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center has-small-font-size wp-block-paragraph\">\u017ar\u00f3d\u0142o: <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pa%C5%82ac_w_Cha%C5%82upkach\">https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pa%C5%82ac_w_Cha%C5%82upkach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><\/p><p style=\"text-align: justify\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Na zako\u0144czenie, w nawi\u0105zaniu do tytu\u0142u, nale\u017ca\u0142oby jeszcze poda\u0107 informacj\u0119 o warto\u015bci rodzinnej fortunny Rothschild\u00f3w. Nie jest to jednak \u0142atwym zadaniem, poniewa\u017c rodzina w tym obszarze by\u0142a (i nadal jest) nies\u0142ychanie dyskretna. Miar\u0105 tego mo\u017ce by\u0107 np. informacja, \u017ce w pierwszej po\u0142owie XIX w. nie by\u0142o w Europie instytucji finansowej, kt\u00f3ra mog\u0142aby konkurowa\u0107 z ich bankiem pod wzgl\u0119dem posiadanych kapita\u0142\u00f3w. W drugiej po\u0142owie XIX w. maj\u0105tek rodu Rothschild\u00f3w przekroczy\u0142 kwot\u0119 p\u00f3\u0142 miliarda funt\u00f3w szterling\u00f3w, kt\u00f3re wed\u0142ug szacunk\u00f3w wykonanych w 2014 r., po uwzgl\u0119dnieniu inflacji, warte by\u0142yby ok. 80 mld dol.[3]. Wiek XX nie by\u0142 ju\u017c tak \u0142askawy dla rodzinnej fortuny. Swoje pi\u0119tno odcisn\u0105\u0142 g\u0142\u00f3wnie wielki kryzys z lat 20., a nieco p\u00f3\u017aniej dyktatura hitlerowc\u00f3w i II wojna \u015bwiatowa. Po tych wydarzeniach stan posiadania rodziny Rothschild\u00f3w uleg\u0142 istotnemu uszczupleniu. W 1993 r. Financial Times poda\u0142, \u017ce Grupa Rothschild na ca\u0142ym \u015bwiecie dysponuje kapita\u0142em o warto\u015bci ponad 15 mld funt\u00f3w[4]. Natomiast w rankingu magazynu Forbes, opublikowanym w 2005 r., Amschel Meyer Rothschild \u2013 protoplasta rodziny &#8211; znalaz\u0142 si\u0119 na si\u00f3dmej pozycji w\u015br\u00f3d najbardziej wp\u0142ywowych ludzi wszechczas\u00f3w[5].<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:36px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<div style=\"height:24px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n<p><strong>Przypisy<\/strong><\/p>\n<p>[1] Jedno z pa\u0144stw wchodz\u0105cych w sk\u0142ad \u015awi\u0119tego Cesarstwa Rzymskiego.<br \/>[2] <a href=\"_wp_link_placeholder\" data-wplink-edit=\"true\">https:\/\/www.wssociety.co.uk\/seal-lives-20-baron-rothschild<\/a><br \/>\u0141ukasz Tomys Fortuna dzi\u0119ki wojnie &#8211; rodzina Rothschild\u00f3w, Rzeczpospolita, &nbsp;<a href=\"https:\/\/www.rp.pl\/opinie-ekonomiczne\/art10572701-fortuna-dzieki-wojnie-rodzina-rothschildow\">https:\/\/www.rp.pl\/opinie-ekonomiczne\/art10572701-fortuna-dzieki-wojnie-rodzina-rothschildow<\/a><br \/>[3]&nbsp;Andrzej Krajewski. Klan Rothschild\u00f3w: Bankierzy \u015bwiata, kreatorzy imperi\u00f3w,&nbsp;Gazeta prawna <a href=\"https:\/\/biznes.gazetaprawna.pl\/artykuly\/809380,klan-rothschildow-bankierzy-swiata-kreatorzy-imperiow.html\">https:\/\/biznes.gazetaprawna.pl\/artykuly\/809380,klan-rothschildow-bankierzy-swiata-kreatorzy-imperiow.html<\/a><br \/>[4] Tam\u017ce.<br \/>[5]&nbsp;\u0141ukasz Tomys Fortuna dzi\u0119ki wojnie &#8211; rodzina Rothschild\u00f3w, Rzeczpospolita, &nbsp;<a href=\"https:\/\/www.rp.pl\/opinie-ekonomiczne\/art10572701-fortuna-dzieki-wojnie-rodzina-rothschildow\">https:\/\/www.rp.pl\/opinie-ekonomiczne\/art10572701-fortuna-dzieki-wojnie-rodzina-rothschildow<\/a><\/p>\n<\/p>\n<p><strong>\u0179r\u00f3d\u0142a<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li><a href=\"https:\/\/www.rothschildandco.com\/en\/about-us\/our-story\/\">https:\/\/www.rothschildandco.com\/en\/about-us\/our-story\/<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/www.rp.pl\/opinie-ekonomiczne\/art10572701-fortuna-dzieki-wojnie-rodzina-rothschildow\">https:\/\/www.rp.pl\/opinie-ekonomiczne\/art10572701-fortuna-dzieki-wojnie-rodzina-rothschildow<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/www.wssociety.co.uk\/seal-lives-20-baron-rothschil\">https:\/\/www.wssociety.co.uk\/seal-lives-20-baron-rothschil<\/a>d<\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/sammlung.juedischesmuseum.de\/objekt\/petschaft-mit-dem-rothschildwappen\/\">https:\/\/sammlung.juedischesmuseum.de\/objekt\/petschaft-mit-dem-rothschildwappen\/<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Rothschild_family\">https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Rothschild_family<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/twojahistoria.pl\/2020\/06\/21\/tajne-machinacje-rothschildow-jak-dorobili-sie-fortuny\/\">https:\/\/twojahistoria.pl\/2020\/06\/21\/tajne-machinacje-rothschildow-jak-dorobili-sie-fortuny\/<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/biznes.gazetaprawna.pl\/artykuly\/809380,klan-rothschildow-bankierzy-swiata-kreatorzy-imperiow.html\">https:\/\/biznes.gazetaprawna.pl\/artykuly\/809380,klan-rothschildow-bankierzy-swiata-kreatorzy-imperiow.html<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Rothschildowie\">https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Rothschildowie<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pa%C5%82ac_w_Cha%C5%82upkac\">https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pa%C5%82ac_w_Cha%C5%82upkac<\/a>h<\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/rothschild.silherovice.eu\/pl\/roth\/index.htm\">http:\/\/rothschild.silherovice.eu\/pl\/roth\/index.htm<\/a>l<\/li>\n<\/ol>\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Janusz Giersz Piecz\u0119\u0107 Rothschild\u00f3w \u2013 \u015bwiadek tworzenia niebywa\u0142ej rodzinnej fortuny w XIX w. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Najwi\u0119ksze rodziny magnackie swoje ogromne maj\u0105tki budowa\u0142y niejednokrotnie co najmniej przez kilka wiek\u00f3w. Dochody pozyskiwane by\u0142y g\u0142\u00f3wnie&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":21987,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[58,64,63],"class_list":["post-21884","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sladami-pieczeci","tag-pieczecie","tag-sfragistyka","tag-sigillography"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21884","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21884"}],"version-history":[{"count":76,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21884\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35760,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21884\/revisions\/35760"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21987"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21884"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21884"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sigillarium.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21884"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}