Kłodzko i jego pieczęcie


    Wjeżdżając do Kłodzka, dostrzega się w pierwszym momencie górującą nad miastem potężną twierdzę i leżącą na jej stokach starówkę. Wiele budynków ozdobionych jest renesansowymi detalami i co krok można natrafić na małe arcydzieła kunsztu dawnych mistrzów kamieniarskich: gryfy, personifikacje cnót, portale strzeżone przez smoki, czy postacie św. Katarzyny albo św. Barbary. Ciekawostką jest pochodzący z XIV w. kamienny trójprzęsłowy most gotycki, będący miniaturową kopią praskiego mostu Karola. Znajdziemy wśród ozdabiających go elementów XVII – wieczne figury świętych, w sześciu grupach, z Janem Nepomucenem i Wacławem. W tysiącletnim Kłodzku skupia się więc charakter całego regionu.

Il. 1. Fragment panoramy miasta widocznej z twierdzy
(fot. M. Kopniak)

Il. 2. Mury twierdzy wybudowanej w latach (1680 – 1702) i część miasta (fot. M. Kopniak)

Il. 3. Elementy dekoracyjne fasad budynków
(fot. M. Kopniak)

Il. 4. Fragment trójprzęsłowego mostu gotyckiego z XIV w.
(fot. M. Kopniak)

    Kiedy dokładnie miasto zostało lokowane nie wiadomo, ponieważ nie zachował się żaden dokument w tym zakresie. Niektórzy historycy uważają jednak, że mogło to nastąpić już w 1223 r. Herb przedstawiający lwa z dwoma ogonami został nadany miastu dopiero za panowania Przemysława Ottokara (1253  – 1278). Warto dodatkowo wspomnieć, że pierwszy gród istniał tutaj już pod koniec X wieku i należał do suwerennego państwa libickiego, którego władcą był Sławnik, ojciec św. Wojciecha. Natomiast od 1310 r. w mieście szkołę parafialną prowadzili joannici, a jej najwybitniejszym uczniem był Arnoszt z Pardubic, późniejszy pierwszy arcybiskup praski i pierwszy kanclerz Uniwersytetu w Pradze. To on w 1349, pełniąc już funkcję arcybiskupa, sprowadził do Kłodzka augustianów i ufundował klasztor oraz kolegiatę na Górze Zamkowej. W jego skryptorium powstał prawdopodobnie Psałterz floriański.

Il. 5. Pieczęć Arnoszta z Pardubic (1297 – 1364)
(fot. M. Kopniak)

Il. 6. Brama z grupą rzeźbiarską z XVIII w. prowadząca do kościoła Wniebowzięcia NMP, ufundowanego testamentem bp. Arnoszta z Pardubic (fot. M. Kopniak)

    Nieopodal podnóża twierdzy, która była ostatni raz oblegana podczas wojen napoleońskich w 1807 r., przy ul. Łukasiewicza 4, w budynku dawnego konwiktu jezuickiego, swoją siedzibę ma Muzeum Ziemi Kłodzkiej. Na ekspozycji pośród wielu interesujących zabytków z różnych okresów znajduje się także kilka tłoków pieczętnych, w tym tłok wielkiej pieczęci miasta Kłodzka z XIII w. wykonany z brązu. W grupie pozostałych eksponatów należy wymienić tłoki: cechu rzeźników z datą 1574 (wykonany w srebrze), cechu gwoździarzy i igielników z XVI w., cechu białoskórników z datą 1622, a także tłok sądu z datą 1550.

Il. 7. Tłok pieczętny sądu, 1550 r.
(fot. M. Kopniak)

Il. 8. Tłok pieczętny wielkiej pieczęci miasta Kłodzka, XIII w.
(fot. M. Kopniak)

Il. 9. Tłok pieczętny cechu gwoździarzy i igielników, XVI w.
(fot. M. Kopniak)

Il. 10. Tłok pieczętny cechu rzeźników, 1574
(fot. M. Kopniak)

Il. 11. Tłok pieczętny cechu białoskórnik, 1622
(fot. M. Kopniak)

Il. 12. Tłok pieczętny miasta Kłodzka
(fot. M. Kopniak)

Opracowanie: M. Kopniak

Żródła:

  1. Muzeum Ziemi Kłodzkiej.
  2. Bartkiewicz K., Dzieje ziemi kłodzkiej w wiekach średnich, Wrocław: Ossolineum, 1977.
  3. Polska na weekend – przewodnik turystyczny, red. Hetnał A., Niemirowska-Kaczyńska M., Rusin W., Wydawnictwo Pascal, Bielsko-Biała 1999.
  4. Gładkiewicz R. (red.), Kłodzko. Dzieje miasta, Kłodzko: Muzeum Ziemi Kłodzkiej, 1998.
  5. Galas A., Dzieje Śląska w datach, Wrocław 2001.

error: Content is protected !!